ENERJİNİN SEKTÖRLERDEKİ KULLANIMININ ANALİZİ (I)
Bilimsel ve Sistemsel Bakış - Prof. Dr. Ünal ÇAMDALI
Tarih: 8.11.2018 00:00:02 / 501okunma / yorum
Prof. Dr. Ünal ÇAMDALI

Değerli dostlar, bu yazı dizimizde ülkemizde kullanılan enerjinin söktörel değerlendirmelerini yapmaya çalışacağız. Değerlendirmeler sırasıyla; konut, ticaret ve hizmetler, tarım ve hayvancılık sektörü; sanayi sektörü; çevrim ve enerji sektörü ve ulaştırma sektörü için yapılacaktır. Referansımız yine 2016 yılıdır. Değerlendirmeye önce enerjinin en çok kullanıldığı, konut, ticaret ve hizmetler, tarım ve hayvancılık sektörü ile başlayacağız.

Daha önce de belirtildiği gibi, bu sektörde 37,325 milyon TEP enerjikullanılmıştır.Kullanılan enerjinin toplam enerji içerisindeki payı ise yaklaşık olarak %27,5 olmuştur.

Sektörde kullanılan enerjinin alt sektörlerdeki dağılımı:

19,649 milyon TEP konutlar (%53),

13,625 milyon TEP ticaret ve hizmetler sektörü (%36),

4,051 milyon TEP tarım ve hayvancılık sektörü (%11).

Sektörde kullanılan yakıtların dağılımı:

12,228 milyon TEP doğal gaz (%33),

10,518 milyon TEP elektrik (%28),

4,551 milyon TEP taş kömürü (%12),

3,748 milyon TEP petrol ürünleri (%10): 2,806 milyon TEP motorin, 927 bin TEP LPG, 16 bin TEP gaz yağı,

2,363 milyon TEP biyoenerji ve atıklar (%6): 1,644 milyon TEP yakacak odun, 719 bin TEP hayvansal ve bitkisel atıklar,

1,890 milyon TEP jeotermal ve diğer ısı (%5),

1,412 milyon TEP linyit (%4),

539 bin TEP güneş (%1,4),

56 bin TEP asfaltit (%0,15),

19 bin TEP kok (%0,05).

Bu değerlerden; sektördeki toplam enerjinin %89´unun konutlar ile ticaret ve hizmetler sektöründe, %11´nin de tarım ve hayvancılık sektöründe kullanıldığı görülmektedir.  Konut, ticaret ve hizmet sektöründe kullanılan enerjinin değeri 33,274 milyon TEP olarak gerçekleşmiştir. Söz konusu değer, sanayi sektörü de dâhil olmak üzere diğer sektörlerde kullanılan enerjiden daha fazladır. Konut, ticaret ve hizmet sektöründen sonra, enerjinin en fazla kullanıldığı sektör olan sanayi sektöründe bile 33,264 milyon TEP enerji kullanılmıştır.

Sektörde en fazla doğal gazın, daha sonra da elektrik, taş kömürü ve petrol ürünleri ile diğer kaynakların kullanıldığı görülmektedir. Ülkemizde doğal gazın kullanımı yaygınlaştıktan sonra, çevrim ve enerji sektörünü saymazsak, bu kaynağın en çok kullanıldığı sektör; konut, ticaret ve hizmetler, tarım ve hayvancılık sektörü olmuştur. Sektörde, yenilenebilir enerji kaynaklarının oranı henüz istenen seviyede değildir.

Konutlarda kullanılan yakıtların dağılımı:

9,587 milyon TEP doğal gaz (%49),

4,407 milyon TEP elektrik (%22,4),

2,363 milyon TEP biyoenerji ve atıklar (%12),

1,076 milyon TEP linyit (%5,4),

1,018 milyon TEP taş kömürü (%5),

539 bin TEP güneş (%3),

352 milyon TEP jeotermal ve diğer ısı (%2),

252 bin TEP LPG (236 bin TEP) ve gaz yağı (16 bin TEP) (%1),

56 bin TEP asfaltit (%0,2).

Konutlarda da doğal gazdan sonra elektriğin de önemli bir ağırlığı görünmektedir. Doğal gazın ve elektriğin payı %71,4 olmuştur. Bu gerçekten çok ciddi bir rakamdır. Sadece doğal gaz tüketimi, toplam nihai enerji tüketimi (çevrim ve enerji sektörü hariç) içerisinde yer alan doğal gazın toplam değerinin (21,932 milyon TEP), yaklaşık %44´ünü oluşturmaktadır. Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğünce hazırlanan bir rapora göre; 2016 yılında konutlarda kullanılan enerjinin %60´ı alan ısıtmasında, %16´sı su ısıtmasında, %16´sı aydınlatma ve elektrikli ev aletlerinde ve %8´i de pişirmede kullanılmıştır. AB ülkelerinde ise konutlarda kullanılan enerjinin; %67´si alan ısıtmasında, %15´i aydınlatma ve elektrikli ev aletlerinde, %13´ü su ısıtmasında ve %5´i de pişirmede gerçekleşmiştir.

Bu durumda ülkemizde yaklaşık olarak 12 milyon TEP enerjinin konut ısıtmasında kullanıldığı ortaya çıkmaktadır. Bu değer,ülkemizin toplam nihai enerji tüketimi olan 104, 6 milyon TEP enerjinin yaklaşık %11´ine karşılık gelmektedir. Bu noktada konutlarda kullanılan enerjinin önemli bir kısmının ısıtma için kullanılıyor olması, alanla ilgili önemli çalışmaların ve önlemlerin alınması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Ticaret ve Hizmetler sektöründe kullanılan yakıtların dağılımı:

5,531 milyon TEP elektrik (%40,5),

3,533 milyon TEP taş kömürü (%26),

2,556 milyon TEP doğal gaz (%19),

958 bin TEP jeotermal ve diğer ısı (%7),

690 bin TEP LPG (%5),

337 bin TEP linyit (%2,4),

19 bin TEP de kok (%0,1).

Sektörde ağırlıklı olarak elektrik ve daha sonra da taş kömürü, doğal gaz gibi fosil kaynaklı yakıtlar kullanılmaktadır. Söz konusu yakıtların ve elektriğin sektördeki payı %93 olmuştur. Buna karşılık, jeotermal ve diğer ısı kaynaklarının oranı ise ancak %7 olarak gerçekleşmiştir. Elektrik, kömür ve doğal gazın toplam payı yaklaşık %88 oranındadır. Üç kaynağın AB ülkelerindeki payı ise %77 olarak belirlenmiştir.  

Tarım ve Hayvancılık Sektöründe kullanılan yakıtların dağılımı:

2,806 milyon TEP motorin (%69),

580 bin TEP elektrik (%14),

580 bin TEP jeotermal ve diğer ısı (%14),

85 bin TEP doğal gaz (%2).

Tarım sektörünün ülkemiz toplam nihai enerji tüketimi içerisindeki payı 2000 yılında %5 iken; 2016 yılında %4´den daha az olarak gerçekleşmiştir. Bu noktada tarımda bir daralmanın olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca sektörde motorin oldukça yoğun kullanılmaktadır. Bunda da tarım makinalarında kullanılan yakıt belirleyici olmaktadır. Ancak, daha öncede ifade edildiği gibi tüm sektörlerle birlikte tarım sektöründe de alternatif yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılması yine de oldukça büyük önem ifade etmektedir. Özellikle de biyodizel, biyoetanol gibi yakıtlar alternatif olabileceklerdir.

 

Dostlar, şimdilik; Hoşça kalın! Verimli Takılın! Enerjide kalın! ...

Yazarın Diğer Yazıları
İCAT ÇIKARMA! (19 Mart 2019 - Salı)
KÜRESELLEŞEN DÜNYA YALNIZLAŞAN SİMA (16 Mart 2019 - Cumartesi)
HIRSLAR VE TUTKULAR (14 Mart 2019 - Perşembe)
SORUNLARIN KAYNAĞI VE ÇÖZÜMÜ (12 Mart 2019 - Salı)
BİLİM HER ŞEYİ AÇIKLAR MI? (05 Mart 2019 - Salı)
TECRÜBE Mİ TEORİ Mİ? (02 Mart 2019 - Cumartesi)
SAMİMİYET, GAYRET VE BAŞARI (28 Şubat 2019 - Perşembe)
ELEŞTİRİ VE ELEŞTİREL BAKIŞ (26 Şubat 2019 - Salı)
BİLGİNİN ÜRETİMİ VE GELİNEN NOKTA… (23 Şubat 2019 - Cumartesi)
KALIPÇI BAKIŞTAN KALBİ BAKIŞA (21 Şubat 2019 - Perşembe)
HAYAT BAYRAM OLMASA DA… (19 Şubat 2019 - Salı)
HAYAT BAYRAM OLSA İNSANLAR DA BİRLİK (16 Şubat 2019 - Cumartesi)
TELEVİZYONLARDAKİ PROGRAMLAR (14 Şubat 2019 - Perşembe)
AKIL YAŞTA MI? BAŞTA MI? (09 Şubat 2019 - Cumartesi)
BİLİMİN TABANA YAYILMASI (07 Şubat 2019 - Perşembe)
OTİZM: BİR SALGIN MI? (02 Şubat 2019 - Cumartesi)
TOPLUMSAL DUYARSIZLIĞIN ARTIŞI MI? (31 Ocak 2019 - Perşembe)
DEĞİŞEN DÜNYA DEĞİŞEN İNSAN (24 Ocak 2019 - Perşembe)
SOSYAL MEYDANDAN SOSYAL MEDYAYA (19 Ocak 2019 - Cumartesi)
YAŞAMIN ANLAMI ÜZERİNE (17 Ocak 2019 - Perşembe)
ÇEKİM VAR DA, ÇEKEN DE VAR MI? (15 Ocak 2019 - Salı)
NE KADAR VE NEREDE KUANTUM? (10 Ocak 2019 - Perşembe)
İKİ İLKOKULUM VE İKİ ÖĞRETMENİM (I) (03 Ocak 2019 - Perşembe)
ENTROPİ: YAŞAMIN BEDELİ Mİ? (29 Aralık 2018 - Cumartesi)
KİŞİSEL İLİŞKİLER VE TOPLUMSAL YAPI (27 Aralık 2018 - Perşembe)
POSTMODERN YAŞAM (25 Aralık 2018 - Salı)
MODERN YAŞAM (22 Aralık 2018 - Cumartesi)
GELENEKSEL YAŞAM (20 Aralık 2018 - Perşembe)
SİZİN ANNENİZ HİÇ ÖLMESİN… (18 Aralık 2018 - Salı)
OKUMAK VE YAZMAK (13 Aralık 2018 - Perşembe)
GENÇLERE TAVSİYELER (08 Aralık 2018 - Cumartesi)
NEREYE GİDİYORUZ? (04 Aralık 2018 - Salı)
YERELLİK Mİ? EVRENSELLİK Mİ? (22 Kasım 2018 - Perşembe)
NİCELİK Mİ? NİTELİK Mİ? (20 Kasım 2018 - Salı)
YAŞAMDAKİ DEĞİŞİM VE DÖNÜŞÜM (15 Kasım 2018 - Perşembe)
ENERJİMİZİ NEREDE HARCIYORUZ? (06 Kasım 2018 - Salı)
ÜLKEMİZİN ENERJİ SEPETİNE BAKIŞ (03 Kasım 2018 - Cumartesi)
ENERJİ NEDİR? NE DEĞİLDİR? (II) (30 Ekim 2018 - Salı)
ENERJİ NEDİR? NE DEĞİLDİR? (I) (27 Ekim 2018 - Cumartesi)
Sayfa:
Resmi İlanlar

SAYFA EDİTÖRÜ

/resimler/2015-4/16/1020184616446.jpg

 

    Süleyman ERDOĞAN
     editor@kayserihaber.com.tr 
    

Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
18 Mart 2019 Pazartesi
KAYTV

Kaytv kayseri üzerinde

 

İLETİŞİM

Adres : Turgut Reis Mahallesi
İlgi Sok. Şehit İsmal Uygun Ap
No:22/A Kocasinan / KAYSERİ
Telefon : 0 352 235 63 63
Fax : 0 352 235 84 74

 

KANALIMIZA ABONE OL