SORUNLARI KİMLER ÇÖZECEK?
Bilimsel ve Sistemsel Bakış - Prof. Dr. Ünal ÇAMDALI
Tarih: 27.6.2019 00:00:03 / 671okunma / yorum
Prof. Dr. Ünal ÇAMDALI

Değerli dostlar, bir önceki yazımda matematik bilmek ile adaleti tesis etmek arasındaki ilişkiyi, ABD´li bir matematikçinin sözüne de dayandırarak ifade etmeye çalışmıştım. Zira ünlü matematikçiye göre ancak matematik bilen toplumlar adaletli olabilir. Bu yaklaşım nihayetinde bir matematikçinin görüşüdür. Ancak ilginç bir görüştür. Dikkate alınması da gerekmektedir.

Bana göre adaletli olmak için salt matematik bilmek yeterli değildir. Adaletli olmak için her şeyden önce bireysel anlamda adalet duygusuna sahip olmak gerekmektedir. Başkalarının hakkını gözetmek, vicdan muhasebesi yapabilme kabiliyetinin gelişmiş olması, kişiye ve doğaya saygı gibi diğer unsurların da olması gerekmektedir.  Bunlar genelde etikle ilgili unsurlardır. Ancak matematik gibi bilimleri bilmek, olaylara bilimsel bakma konusunda önemlidir. Olaylara bilimsel bakabilmek de sorunları doğru tanımlama, doğru çözüm metotları geliştirme gibi hususlarda da hem kişisel manada hem de toplumsal manada, tüm insanlığa katkı sağlayacaktır. Bu tartışılmaz bir gerçektir. Aksi durumda, sorunlara bakış açısı objektiflikten uzaklaşarak, sübjektif bir yapıya bürünecektir. Bu durum sorunların doğru tanımını engelleyecektir. Yani teşhis başta yanlış olacaktır. Yanlış teşhis de yanlış tedavi sonucunu doğuracaktır. Sonuçta hüsran olacaktır…

Değerli dostlar, tüm toplumlar için ve ondan da öte tüm insanlık için her şeyden önce, iyi insan olmak ve iyi insanlar yetiştirmek oldukça önemlidir. İyi insanların da önemli ve kritik mevkilerde olmaları, insanlığın geleceği açısından ehemmiyet ifade etmektedir. Bu noktada samimi bir niyet taşımak da gereklidir. Niyetleri ölçmek mümkün değildir. Ancak sağlam bir eğitim sistemi ve toplumların yönetimi bağlamında sağlam bir yönetim anlayışı da geliştirmek iyi insanların çoğalmasına hizmet edecektir. İyilerin sayısı böylelikle artacaktır. Tersi durumda tüm dünyada kötülerin sayısı artacaktır. Hatta entropi de artacaktır.

Ancak salt iyi olmak da yeterli değildir. Gerekli ancak yeterli değildir. Yeter şart da bilimsel olmak, ehliyet sahibi olmakla sağlanacaktır. Bilimsel ve ehliyet sahibi olmak; sorunları doğru tanımlamak, doğru çözüm metotları geliştirmek ile direkt ilgilidir. Bunlardan uzak yaklaşımlarda, niyet iyi olsa bile sonuçlar doğru olmayacak, sorunlar da çözülmeyecektir.

O zaman şu soru sorulabilir. Bunları kimler gerçekleştirecek? Yani sorunları kimler tanımlayacak, çözüm önerilerini kimler yapacaktır? Bunu belki daha önce değişik açılardan belirttim. Bunun cevabı çok basit. Atalarımız yıllar önce bu tür yaklaşımların çözümünü belirlemişlerdir. Kim ehil ise o yapacaktır. Yani ehliyet sahibi olan yapacak. Ona yetki verilecek. Yetki ile birlikte sorumluluk da olacak. Dengeli vaziyette. Yetki ve sorumlulukta dengesizlik olursa kişi ehil olsa bile sorunlar yine çözülemeyecektir. Sorunlar azalmayacak daha da artacaktır. 

Değerli dostlar, İsviçreli bir filozofun ifadesiyle doğa hiçbir zaman bizi aldatmaz. Zira doğanın kanunları genellikle nettir. Yere ve zamana bağlı değildir. Kişilere, mevkilere ve diğer farklı şeylere göre de bağlı değildir ve genellikle de bunlardan bağımsızdır. Bu hususta örneğin Türkiye´deki söz konusu kanunlar her yerde aynıdır. Fen ve matematik hatta ekonominin yasaları da bu kapsamdadır. Bu gruba diğer pek çok bilimleri de katmak mümkündür. Genellikle eşya ile ilgili yasalar, bu bağlamdadır. Eşya bu yasaların egemenliği diğer bir ifadeyle kontrolü altındadır. Ancak söz konusu olan eşya değil de canlı, örneğin insan olunca durum değişmektedir. Doğa kanunları, canlıların maddi yönünü yönetse de iradi yönü için aynı şeyi söylemek mümkün değildir. Bu manada, insanoğlu özgür irade sahibi olarak farklı davranış biçimleri geliştirmektedir. Aksi takdirde sosyal yaşam, şimdi olduğu gibi çok boyutlu ve renkli değil, tek boyutlu ve renksiz olurdu.

Buradan nereye varmak istiyorum? Şunu demek istiyorum, doğanın ve yaşamın kanunlarını anlamaya çalışmak, bir anlamda belli bir düzene bağlı olan bir gerçekliği de fark etmiş olmak demektir. Bu gerçekliği fark ediş, yaşamın anlaşılmasına ve yaşamın düzenlenmesine katkı verecektir. Düzenli ve tanımlı bir yaşam ise daha az karmaşık, daha çok verimli, daha çevreci belki de daha mutlu yaşam anlayışlarının gelişimine katkı verecektir. Tersi durum ise daha karmaşık, daha düzensiz, daha verimsiz ve genellikle de daha mutsuz yaşam anlayışlarının egemen olması anlamlarına gelecektir. Dünyada en mutlu insanların en müreffeh toplumların insanlarının olması tesadüfü değildir. Bu manada, Kayseri´de ve ülkemizde söylenen bir deyim de bu savı desteklemektedir; bir kazan kaynıyor da et mi kaynıyor, dert mi kaynıyor?..

Elbette, maddi refah seviyesini yakalamak tek başına yeterli olmamakla birlikte onu yakalamak önemli bir aşamanın aşılmış olması demektir. Bu açıdan, zenginliği yakalamış toplumlarda pek çok sorunlar, kendiliğinden otomatik olarak çözülecektir. İnanın böyledir.

Değerli dostlar, bilimsel ve sistemsel yaklaşımlar, sorunların tanımlanmasına yani doğru teşhis edilmesine ve onların doğru tedavisine yani çözümlerinin de doğru gerçekleşmesine önemli katkı sağlayacaktır. Bunun için de bu tür yaklaşımları gerçekleştirecek doğru insanları ve uzmanları, doğru yerlerde ve doğru mevkilerde görevlendirmek gerekecektir. Tüm insanlığın buna çok ihtiyacı vardır. Aksi halde, daha iyi bir yaşam beklenmemelidir. Zira zaman tüm insanlığın aleyhine ilerlemektedir. Şirketlerin sermayesi artsa da gemisini kurtarma anlayışı da ömür sermayesi de tükenmektedir…

 

Hoşça kalın…

 

 

Anahtar Kelimeler: SORUNLARI, KİMLER, ÇÖZECEK
Yazarın Diğer Yazıları
KAHRAMAN TÜRK KAVMİ: ÖZBEKLER (16 Ekim 2019 - Çarşamba)
KAYSERİLİ EMİN AMCA (07 Ekim 2019 - Pazartesi)
KAYSERİ LİSESİ (30 Eylül 2019 - Pazartesi)
ALINGANLIK ÜZERİNE (23 Eylül 2019 - Pazartesi)
BASKETBOL ŞAMPİYONASI VE ANIMSATTIKLARI (16 Eylül 2019 - Pazartesi)
ZAMANDA YAŞAMAK ZAMANLA ANLAMAK (26 Ağustos 2019 - Pazartesi)
İNSANLAR, BAYRAMLAR VE ANLAMLAR… (19 Ağustos 2019 - Pazartesi)
BU NASIL BİR DAVRANIŞ?.. (05 Ağustos 2019 - Pazartesi)
SÜMER LİSESİ… (27 Temmuz 2019 - Cumartesi)
SADECE BİZ Mİ VARIZ? (15 Temmuz 2019 - Pazartesi)
HANGİ SORUNLARA HANGİ SORULAR… (12 Temmuz 2019 - Cuma)
FİZİK BİLMEK NE ANLAMA GELİR?.. (04 Temmuz 2019 - Perşembe)
SORUNSUZ BİR YAŞAM OLACAK MI?.. (29 Haziran 2019 - Cumartesi)
DÜNYA KAÇ MİLYAR İNSANI BESLEYEBİLİR? (22 Haziran 2019 - Cumartesi)
DİLİN ÖNEMİ VE DEĞERİ (20 Haziran 2019 - Perşembe)
BİR SINAVIN ARDINDAN… (18 Haziran 2019 - Salı)
İNSAN KAYNAĞIMIZ (15 Haziran 2019 - Cumartesi)
GENÇLERE SINAVLARLA İLGİLİ TAVSİYELERİM… (13 Haziran 2019 - Perşembe)
MAL MÜLK SEVDASI… (10 Haziran 2019 - Pazartesi)
DOSTLUKLAR VE BAYRAMLAR… (04 Haziran 2019 - Salı)
KARAR VERMEK… (01 Haziran 2019 - Cumartesi)
KİŞİSEL İLETİŞİMİN FORMÜLÜ VAR MI? (30 Mayıs 2019 - Perşembe)
BİLİM SÖYLEŞİLERİ (25 Mayıs 2019 - Cumartesi)
19 MAYIS GÜNÜ KUTLAMALARINDAN BİR ANI (II) (22 Mayıs 2019 - Çarşamba)
ÇOK HIZLI AKIP GİDEN ZAMAN... (18 Mayıs 2019 - Cumartesi)
TOPLUMSAL GÜVEN SORUNU (14 Mayıs 2019 - Salı)
İNSAN DA BİR ISI MAKİNASI MI? (11 Mayıs 2019 - Cumartesi)
TOPLUMSAL ENERJİMİZ (09 Mayıs 2019 - Perşembe)
KASABAYA ELEKTRİĞİN GELDİĞİ GECE… (04 Mayıs 2019 - Cumartesi)
TUZHİSAR´IN SIHHİYECİSİ (25 Nisan 2019 - Perşembe)
KİME HANGİ BİLGİ GEREKLİ… (23 Nisan 2019 - Salı)
TÜKETEN İNSAN TÜKENEN CİHAN… (20 Nisan 2019 - Cumartesi)
KARADELİĞİN FOTOĞRAFI (18 Nisan 2019 - Perşembe)
YAPAY ZEKÂDAN DOĞAL ZEKÂYA (13 Nisan 2019 - Cumartesi)
TV KANALLARINA (AKADEMİK) BAKIŞ (09 Nisan 2019 - Salı)
HATA YAPMANIN YOLLARI (02 Nisan 2019 - Salı)
HAYATIN ÜNİVERSİTESİ OLUR DA… (28 Mart 2019 - Perşembe)
PARANIN KANUNU (26 Mart 2019 - Salı)
KIYAMETİN ENTROPİSİ (23 Mart 2019 - Cumartesi)
KÜRESEL ISINMA KÜRESEL BOZUNMA (21 Mart 2019 - Perşembe)
İCAT ÇIKARMA! (19 Mart 2019 - Salı)
KÜRESELLEŞEN DÜNYA YALNIZLAŞAN SİMA (16 Mart 2019 - Cumartesi)
HIRSLAR VE TUTKULAR (14 Mart 2019 - Perşembe)
SORUNLARIN KAYNAĞI VE ÇÖZÜMÜ (12 Mart 2019 - Salı)
BİLİM HER ŞEYİ AÇIKLAR MI? (05 Mart 2019 - Salı)
TECRÜBE Mİ TEORİ Mİ? (02 Mart 2019 - Cumartesi)
SAMİMİYET, GAYRET VE BAŞARI (28 Şubat 2019 - Perşembe)
ELEŞTİRİ VE ELEŞTİREL BAKIŞ (26 Şubat 2019 - Salı)
BİLGİNİN ÜRETİMİ VE GELİNEN NOKTA… (23 Şubat 2019 - Cumartesi)
KALIPÇI BAKIŞTAN KALBİ BAKIŞA (21 Şubat 2019 - Perşembe)
HAYAT BAYRAM OLMASA DA… (19 Şubat 2019 - Salı)
HAYAT BAYRAM OLSA İNSANLAR DA BİRLİK (16 Şubat 2019 - Cumartesi)
TELEVİZYONLARDAKİ PROGRAMLAR (14 Şubat 2019 - Perşembe)
AKIL YAŞTA MI? BAŞTA MI? (09 Şubat 2019 - Cumartesi)
BİLİMİN TABANA YAYILMASI (07 Şubat 2019 - Perşembe)
OTİZM: BİR SALGIN MI? (02 Şubat 2019 - Cumartesi)
TOPLUMSAL DUYARSIZLIĞIN ARTIŞI MI? (31 Ocak 2019 - Perşembe)
DEĞİŞEN DÜNYA DEĞİŞEN İNSAN (24 Ocak 2019 - Perşembe)
SOSYAL MEYDANDAN SOSYAL MEDYAYA (19 Ocak 2019 - Cumartesi)
YAŞAMIN ANLAMI ÜZERİNE (17 Ocak 2019 - Perşembe)
ÇEKİM VAR DA, ÇEKEN DE VAR MI? (15 Ocak 2019 - Salı)
NE KADAR VE NEREDE KUANTUM? (10 Ocak 2019 - Perşembe)
İKİ İLKOKULUM VE İKİ ÖĞRETMENİM (I) (03 Ocak 2019 - Perşembe)
ENTROPİ: YAŞAMIN BEDELİ Mİ? (29 Aralık 2018 - Cumartesi)
KİŞİSEL İLİŞKİLER VE TOPLUMSAL YAPI (27 Aralık 2018 - Perşembe)
POSTMODERN YAŞAM (25 Aralık 2018 - Salı)
MODERN YAŞAM (22 Aralık 2018 - Cumartesi)
GELENEKSEL YAŞAM (20 Aralık 2018 - Perşembe)
SİZİN ANNENİZ HİÇ ÖLMESİN… (18 Aralık 2018 - Salı)
OKUMAK VE YAZMAK (13 Aralık 2018 - Perşembe)
GENÇLERE TAVSİYELER (08 Aralık 2018 - Cumartesi)
NEREYE GİDİYORUZ? (04 Aralık 2018 - Salı)
YERELLİK Mİ? EVRENSELLİK Mİ? (22 Kasım 2018 - Perşembe)
NİCELİK Mİ? NİTELİK Mİ? (20 Kasım 2018 - Salı)
YAŞAMDAKİ DEĞİŞİM VE DÖNÜŞÜM (15 Kasım 2018 - Perşembe)
ENERJİMİZİ NEREDE HARCIYORUZ? (06 Kasım 2018 - Salı)
ÜLKEMİZİN ENERJİ SEPETİNE BAKIŞ (03 Kasım 2018 - Cumartesi)
ENERJİ NEDİR? NE DEĞİLDİR? (II) (30 Ekim 2018 - Salı)
ENERJİ NEDİR? NE DEĞİLDİR? (I) (27 Ekim 2018 - Cumartesi)
Sayfa:
Resmi İlanlar

SAYFA EDİTÖRÜ

/resimler/2015-4/16/1020184616446.jpg

 

    Süleyman ERDOĞAN
     editor@kayserihaber.com.tr 
    

Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
16 Ekim 2019 Çarşamba
KAYTV

Kaytv kayseri üzerinde

 

İLETİŞİM

Adres : Turgut Reis Mahallesi
İlgi Sok. Şehit İsmal Uygun Ap
No:22/A Kocasinan / KAYSERİ
Telefon : 0 352 235 63 63
Fax : 0 352 235 84 74

 

KANALIMIZA ABONE OL