Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum,  TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının 2026 yılı bütçelerine ilişkin sunum yaptı.

Balıkesir'in Sındırgı ilçesinde 10 Ağustos'ta meydana gelen depremin ardından afet konutlarının inşasına başlandığını belirten Kurum, 1 yıl içinde konutların anahtarlarının teslim edileceğini bildirdi.
 

6 Şubat 2023'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerin ilk dakikasından itibaren, afetzedelerin yanından bir an bile ayrılmadıklarını vurgulayan Kurum, "Afetin 15'inci gününde ilk temelleri attık, 45'inci günde ilk anahtarları teslim ettik." diye konuştu.

Deprem bölgesinde saatte 23, günde 550 konut üretildiğine dikkati çeken Kurum, bölgede dünyanın en hızlı ve en büyük konut seferberliği gerçekleştirildiğini ifade etti.

Kurum, ​​​​​​​depremden etkilenen 11 ilde yapılan çalışmalara değinerek, bölgede başka bir şehircilik rekorunu altyapı yatırımlarıyla kırdıklarını dile getirdi.

Şu ana kadar deprem bölgesindeki 4 bin 333 köyde 46 bin köy evini teslim ettiklerini anlatan Kurum, bu sayıyı 63 bine tamamlayacaklarını söyledi.

Bakan Kurum, 13 yıl önce Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın İstanbul'da başlattığı "Türkiye'nin her yerinde kentsel dönüşüm seferberliğiyle" Türkiye'nin geleceğini inşa etmeye devam ettiklerini ifade etti.

Bu anlayışla 2 milyon 252 bin ev ve iş yerini yenileyerek yaklaşık 10 milyon kişiyi sağlıklı yuvalara taşıdıklarını belirten Kurum, şu anda 81 ilde, 258 bin ev ve dükkanın yenileme çalışmalarını süratle tamamladıklarını aktardı.

Türkiye'de yapılan her 2 dönüşüm projesinden birini İstanbul'da gerçekleştirdiklerine dikkati çeken Kurum, "İstanbul'da bugüne kadar 924 bin ev ve iş yerimizi dönüştürme başarısını gösterdik, 175 bin bağımsız bölümün yapımına da devam ediyoruz. 'Yarısı Bizden' kampanyamızla dönüşüme aldığımız 78 bin ev ve işyerimiz hızla yapılıyor. 2026'da da İstanbul'u depreme hazırlamaya devam edecek ve hiçbir farklı gündemin İstanbul'un güvenli geleceğinin önüne geçmesine müsaade etmeyeceğiz." diye konuştu.

"Haksız ve yersiz konut kiralarını ve fiyatlarını en aşağı seviyelere çekeceğiz"

TOKİ eliyle bugüne kadar 1 milyon 750 bin konutun hak sahiplerine teslim edildiğini bildiren Kurum, 81 ilde 1615 şantiyede, 410 bin yuva, park, bahçe, cami, okul ve sosyal donatının inşasını kararlılıkla sürdürdüklerini söyledi.

Bakan Kurum, 81 ilde hayata geçirilecek Yüzyılın Konut Projesi'ne de değinerek, şunları kaydetti:

"Başvuruların başladığı 10 Kasım'dan bugüne, iftiharla söylüyorum ki 5 milyon 314 bin kardeşimiz projemize müracaat etmiştir. Yüzyılın Konut Projesi bu katılım sayısıyla, Cumhuriyet tarihi boyunca kamu eliyle başlatılan projeler arasında, en yüksek başvuruya mazhar olan proje olarak şehircilik tarihindeki yerini almıştır. Çünkü milletimiz devletinin, hükümetinin ve liderinin sözüne sonuna kadar güvenmekte ve yanında durmaktadır. İlk kuramızı 29 Aralık'ta çekeceğiz. Hemen temelleri atacak ve 500 bin yuvamızın ilk anahtarlarını Mart 2027'de sahiplerine sunacağız. Projemiz, 1,5 trilyon liralık bir ekonomik büyüklüğüyle 300 ayrı sektörde görülmemiş bir ticari hareketliliği ortaya çıkaracak ve hem ekonomimize katkı sağlayacak hem üretimimizi ve istihdamımızı artırıp yüzbinlerce kardeşimize iş imkanı sunacak. Bu projeyle milletimizin canına tak eden haksız ve yersiz konut kiralarını ve fiyatlarını en aşağı seviyelere çekeceğiz."

İklim değişikliği nedeniyle yaklaşık 900 milyon insanın kuraklık, sel ve hava kirliliği gibi olumsuz etkileri aynı anda yaşadığını söyleyen Kurum, "2025 yılının ilk yarısında doğal afetlerden kaynaklanan toplam ekonomik kayıp, yaklaşık 131 milyar doları geçmiştir ve bu kayıpların yüzde 88'i meteorolojik kaynaklıdır." diye konuştu.

Türkiye'de her yıl ortalama 2 bin civarında orman yangının çıktığına dikkati çeken Kurum, "İklim kaynaklı olarak yaşadığımız bu afetlere karşı topraklarımızı ve milletimizi korumak için 2053 Net Sıfır Emisyon ve Yeşil Kalkınma hedefimizi titizlikle yürütüyoruz." açıklamasını yaptı.

"Dünya çevre politikaları konuşulurken Türkiye'nin sesini daha güçlü duyacak"

Türkiye'nin 2026 yılında düzenlenecek COP31'e ev sahipliği yapacağını anımsatan Kurum, şöyle devam etti:

"Bu, yalnızca küresel bir organizasyona ev sahipliği yapmak değildir. Türkiye'nin uluslararası arenada çevre ve iklim diplomasisinde kazandığı itibarın, örnek alınan stratejik vizyonunun, uzun yıllar süren gayretlerin ve en çok da gençlerimizin ısrar ve fikirlerinin bir sonucudur. Bugün COP31 başkanlığıyla Türkiye, gençlerin hayalini bir adım daha ileriye taşımış, dünyanın çevre politikalarını belirleyen en büyük platformun direksiyonuna geçmiş, küresel iklim gündemini yönlendirme fırsatını eline almıştır. İklim değişikliğiyle mücadelede yol gösteren, öncülük eden bir aktör haline gelmiştir. Bundan böyle dünya, çevre politikaları konuşulurken Türkiye'nin sesini daha güçlü duyacak, verilen kararların merkezinde Türkiye'nin vizyonunu bulacaktır."

Şu anda İklim Kanunu'nu tamamlayacak ikincil mevzuat hazırlığının hızla devam ettiğini bildiren Kurum, "2026 yılında hayata geçireceğimiz Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi'yle sera gazı emisyonlarını azaltacak, dış ticaretteki rekabet gücümüzü artıracak, çevresel ve ekonomik çıkarlarımızı koruyacağız." dedi.

Her geçen gün daha fazla kuvvetli meteorolojik hadiselerin yaşandığını ifade eden Kurum, "Meteorolojik mobil erken uyarı sistemlerimizle, milletimizin can ve mal emniyeti için çalışmaya devam ediyoruz. Doğal kaynaklarımızı korumak için çölleşmeyle mücadele çabalarımızı da her geçen gün arttırıyoruz. Tahrip olmuş hazine arazilerinde 2021'den bu yana 8,5 milyon metrekarelik alanı ağaçlandırdık." değerlendirmesinde bulundu.

Ulusal Depozito Yönetim Sistemi'yle yeni bir aşamaya geçildiğini dile getiren Kurum, sistemin Samsun, Erzurum, Konya, İzmir, Gaziantep ve Mersin'de devreye alındığını, 2026 yılında ise her ilde depozitolu sisteme geçileceğini söyledi.

Kurum, sistem sayesinde ekonomiye yıllık 350 milyar lira katkı sunulacağını ve 100 bin kişiye yeni iş imkanı sağlanacağını bildirdi.

"1000 metreküp ve üzeri arıtma tesislerini 7/24 online takibe aldık"

Marmara Denizi'nde izleme noktalarının sayısını 150'ye çıkardıklarını belirten Kurum, "1000 metreküp ve üzeri tüm arıtma tesislerini 7/24 online takibe aldık. Şu anda İzmit Körfezi'mizde Avrupa'nın en kapsamlı çevre ve denizcilik projesini yürütüyoruz. Körfezde, 1 milyon 850 bin metrekare denizel alanı taradık ve 1 milyon 620 bin metreküp dip çamurunu Marmara Denizi'nden uzaklaştırdık. Mapa-Şamandıra Projemize, pilot bölge olarak belirlediğimiz Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi'nde başladık. 90 kilometrekare alandaki 17 koyda sistemi kuracak, yüzlerce tekneye hizmet vereceğiz." bilgisini paylaştı.

Bakan Kurum, yağmur suyu toplama sistemlerinden yıllık 6,2 milyon, gri su toplama sistemlerinden ise yıllık 4 milyon metreküp tasarruf etmeyi hedeflediklerini vurguladı.

Ülke genelinde 82 milyon metrekare alandaki 543 millet bahçesinin yapımına başladıklarını, bunların 313'ünü hizmete sunduklarını bildiren Kurum, "En son İstanbul'umuzda 1 milyon 215 bin metrekare genişliğiyle Türkiye'nin en büyük millet bahçesi ünvanını taşıyan Atatürk Millet Bahçemizi hizmete sunduk. Allah korusun bir afet olduğunda, yüzbinlerce İstanbulluyu barındıracak 40 bin çadırın ve 2 bin konteynerin kurulacağı, hastaneden aşevlerine kadar her türlü ihtiyaca cevap verecek bir afet toplanma alanı olarak tasarladığımız millet bahçemiz milletimize hayırlı olsun." dedi.

Vatandaş ile devlet arasında mülkiyet sorunu kalmaması için 2B ile Hazine'ye ait tarım arazilerinin satışıyla 1 milyon 176 bin hak sahibine tapu sevincini yaşattıklarını dile getiren Kurum, 81 ilde 2B alanlarının tamamının mülkiyet haklarının belirleneceğini, kullanıcıların tespit edileceğini ve yıllardır bekleyenlere tapularını kazandıracaklarını söyledi.

"Mevcut sığınakları bir yıl içinde mevzuata uygun hale getireceğiz"

Yeni Sığınak Yönetmeliğine değinen Kurum, şunları kaydetti:

"Yeni Sığınak Yönetmeliğimizle de artık yeni metro tünelleri, büyük millet bahçeleri, stadyumlar, alışveriş merkezleri, otoparklar, hastaneler, yurtlar ve 10 bağımsız bölüm üzerindeki konutlarda sığınakları zorunlu hale getirdik. Mevcut sığınakları da bir yıl içinde mevzuata uygun hale getireceğiz. Bakanlığımızın tüm bu çalışmalarını daha da verimli hale getirmek için kadromuzu da güçlendiriyoruz. Buradan gençlerimize müjdemizi veriyorum. 2026 yılında tam 500 kardeşimizi daha ekibimize dahil edeceğiz. Şimdiden gençlerimiz için hayırlı olsun diyorum."