TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda bedelli askerlik ücretinin artırılmasına ilişkin konuşan CHP Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, mevcut bedelle bir asgari ücretlinin bedelli askerlik için yaklaşık 11 ay 26 gün çalışmak zorunda olduğunu, düzenlemede belirtilen artışla bu sürenin yaklaşık 14 ay 26 güne çıkacağını söyledi. Savunma sanayiine aktarılacak bütçenin vatandaşın cebinde aranmaması gerektiğini ifade eden Genç, “Ocak ayında 456 milyar 416 milyon TL faiz ödemesi yapıldı. Bu, günde yaklaşık 14,7 milyar TL, saatte 613 milyon TL, dakikada yaklaşık 10 milyon TL, saniyede ise yaklaşık 170 bin TL faiz ödemesi demektir” dedi.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda görüşülen torba kanun teklifinde yer alan ve bedelli askerlik ücretinin artırılarak Savunma Sanayii Destekleme Fonuna (SSDF) kaynak aktarılmasını öngören düzenleme hakkında konuşan CHP Kayseri Milletvekili ve Milli Savunma Komisyonu Üyesi Aşkın Genç, bedelli askerlik bedelindeki artışın dar gelirli gençler açısından önemli bir mali yük oluşturacağını söyledi.

Genç, savunma sanayii ile ilgili düzenlemelerin yalnızca mali boyutuyla ele alınmaması gerektiğini belirterek, savunma politikalarının teknik ve stratejik yönlerinin de değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

CHP’li Genç, konuşmasında şunları kaydetti:

“Bedelli askerlik ücreti ile ilgili düzenlemenin torba kanun içinde Plan ve Bütçe Komisyonu’nda ele alınması doğru değildir. Bu maddenin teknik, stratejik ve güvenlik boyutu da vardır. Bu yönüyle Milli Savunma Komisyonu’nda ayrıntılı biçimde değerlendirilmesi gerekirdi. Savunma politikası, sadece bir ‘gelir kalemi’ meselesi değildir. İkinci olarak, savunma sanayiini elbette destekliyoruz. Türkiye’nin güvenliği hepimizin meselesidir. Güçlü bir savunma sanayii ortak hedefimizdir. Bizim itirazımız savunma sanayiine değil, finansman yönteminedir.

“Bu düzenleme, bedelliyi daha da sınıfsal bir ayrıcalığa dönüştürür”

Bugün mevcut bedelli askerlik ücreti 333 bin TL. Asgari ücret 28 bin 75 TL. Maaşına hiç dokunmadan bir asgari ücretli mevcut bedelle yaklaşık 11 ay 26 gün çalışmak durumunda. Şimdi bedeli 417–420 bin TL bandına çıkarılacağı ifade ediliyor. Bu da aynı asgari ücretli için yaklaşık 14 ay 26 gün demek oluyor. Bu ne anlama geliyor? Bedelli askerlik artık dar gelirli gençler için fiilen erişilemez hale geliyor. Bedel yükseldikçe, yararlanabilenlerin sayısı azalıyor. Bu düzenleme savunma sanayiini güçlendirmez, bedelliyi daha da sınıfsal bir ayrıcalığa dönüştürür.”

“O gün kredi kartlarında aranılan kaynak, bugün bedelli askerlik üzerinden aranıyor”

Genç, iktidarın 11 Ekim 2024’te TBMM’ye sunduğu ve kredi kartlarından kart başına yıllık 750 lira alınarak, SSDF’ye kaynak aktarılmasını öngören teklif kanun teklifini hatırlatarak şunları söyledi:

“Üstelik bu yaklaşım yeni de değil. 11 Ekim 2024’te limiti 100 bin lira ve üzeri kredi kartlarından kart başına yıllık 750 lira alınarak Savunma Sanayii Destekleme Fonuna aktarılmasını öngören teklif getirdiniz. Tepkiler üzerine geri çektiniz. Şimdi aynı mantık başka bir yöntemle geri geliyor. O gün kredi kartı üzerinden aranılan kaynak, bugün bedelli askerlik üzerinden aranıyor. Bu bir tercih meselesidir.”

“Milyonlarca emekli ikramiyede artış bekliyor”

Torba kanun teklifinde emekli ikramiyesine ilişkin düzenleme olmadığını anımsatan CHP’li Genç, “Bayram yaklaşıyor. Milyonlarca emekli ikramiyede artış bekliyor. Torba kanunda emekliye ilişkin tek bir düzenleme yok. Ama vatandaşa yeni mali yükler var. Bu tablo toplum vicdanında karşılık bulmaz” ifadelerini kullandı.

Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın açıkladığı, ocak ayı faiz ve bütçe açığı verilerine değinen Genç, şunları kaydetti:

“‘Kaynak yok’ deniliyor ama sadece bir ayda faiz gideri 456 milyar 416 milyon TL”

“Şimdi ‘kaynak yok’ deniliyor. Kaynak var ama tercihler farklı. Ocak 2026 bütçe gerçekleşmelerine göre, sadece bir ayda faiz gideri 456 milyar 416 milyon TL. Bu, günde yaklaşık 14,7 milyar TL, saatte yaklaşık 613 milyon TL, dakikada yaklaşık 10 milyon TL, saniyede yaklaşık 170 bin TL faiz ödemesi demek oluyor. Aynı ay bütçe açığı 214 milyar 543 milyon TL. Yani sorun kaynak bulamamak değil, bütçeyi nasıl yönettiğinizdir.

Bir de Kamu Özel İşbirliği modeliyle yapılan şehir hastaneleri var. ‘Vatandaşın cebinden bir kuruş çıkmayacak’ denilen bu projeler için müteahhitlere sadece ocak ayında 22 milyar 223 milyon TL ödeme yapılmış. 2025’in tamamında ise 111 milyar 100 milyon TL. Vatandaşın cebinden bir kuruş çıkmayacak denilen projelere yüz milyarlarca lira ödeme yapılırken, bedelli askerlik üzerinden fona kaynak aranması adil değildir.

Bugün vatandaşın bankalara ve finans kuruluşlarına toplam borcu 6 trilyon 270 milyar TL seviyesinde. İcra dairelerine yılın ilk iki ayında gelen yeni dosya sayısı 1 milyon 721 bin. İnsanlar borçla ayakta durmaya çalışıyor. Böyle bir tabloda çözümü yine vatandaşın cebinde aramak kolaycılıktır.”

Maddenin hem usul hem içerik yönüyle yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirten CHP’li Genç, şöyle konuştu:

“Savunma sanayiine kaynak gerekiyorsa; bunun yolu dar gelirli gencin bedelini artırmak değildir. Bunun yolu, faizi azaltacak ekonomik istikrarı sağlamak, garantili projelerin yükünü gözden geçirmek, bütçede önceliklendirmeyi doğru yapmaktır.

Savunma sanayiine sahip çıkalım ama bunu sosyal adaleti zedeleyerek yapmayalım. Güvenlik politikası ile maliye politikası arasındaki dengeyi bozmayalım.”